Peki, sonuçlara göre boşanan çiftler birbirleriyle iletişimde neyi daha sık yapıyorlar?
Boşananlar eleştiri ve suçlamayı iletişimlerinde daha çok kullanıyorlar. İhtiyaçlarını karşı tarafı eleştirerek ya da suçlayarak ifade ediyorlar. Eleştirip, suçlamak yerine ‘ben böyle hissediyorum’ gibi ben dilinin hakim olduğu cümlelerle çiftler kendilerini açıkladığında veya ihtiyaçlarını dile getirdiğinde ilişkiler daha sık devam ediyor.
Örneğin, eşini sorun çıktığında yanında olmadığı için eleştiren biri aslında bu ilişkide yalnız hissetmektedir ama bu duygusunu eşini eleştirerek ifade eder. Kendini bu ilişkide yalnız hissettiğini söylemez ya da söyleyemez, bunun yerine eleştirir. Eleştirildiğimiz bir ilişkide de kalmak daha zordur ve duygusal olarak daha da uzaklaşmaya başlarız. Fakat bunun yerine kişi eleştirmeden ihtiyaçlarını ve duygularını dile getirmeye başlarsa bu çift arasındaki iletişimin seyri değişmeye başlar.
Boşananlar iletişim sırasında kendilerini savunma yöntemini de daha sık kullanıyorlar. Karşı tarafın söylemleri ya da beklentilerine karşılık kendini savunmaya geçme eğilimine daha çok giriyorlar.
Savunmak yerine sorumluluk almak, davranışlarımızın nedenini açıklamak, gerekçe vermek ve özür dilemek ise mutlu çiftlerin daha çok tercih ettiği yöntemler.
Boşananlar duvar örmeye daha çok eğilimliler. Duvar örmek karşı tarafa kendinizi ulaşılmaz yaptığınızda olur. Bir anlaşmazlık, kırgınlık ya da dargınlıktan sonra duygularını duvar örerek karşı tarafa anlatmaya çalışmak karşı tarafı çaresiz hissettiriyor ve ilişkilerin bitme ihtimali artıyor.
Diğer bir sonuç ise mutlu ilişkilerde aşağılama ya da psikolojik şiddete başvurulmuyor. En yaralayıcı iletişim şekillerinden biri de karşı tarafı aşağılamak. Genelde geri döndürülemez yaralar açabiliyor ilişkide.
Mutlu ilişkilerde ortak görülen nokta çiftlerin derdini anlatmaya yılmadan devam etmeleri ve duygularını suçlamadan, eleştirmeden, aşağılamadan, savunmaya geçmeden ya da duvarlar örmeden dile dökebilme becerilerinin olması.
Problemlerin zaten olacağını kabul etmek ve bu problemleri ya da fikir ayrılıklarını konuşabiliyor olmak mutlu ilişkinin formülü. Böyle bir anlaşmazlık var bizim aramızda ve bununla ne yapabiliriz diye bakabilmek ve bu anlaşmazlığın her iki kişi için anlamlarını konuşabilmek yine mutlu ilişkinin formüllerinden.
Klinik Psikolog Zeynep Başar
Referans: Gottman, J., Cole, C., & Cole, D. L. (2018). Gottman method couples therapy. In Encyclopedia of Couple and Family Therapy (pp. 1-10). Springer, Cham.